คำถามแรกของทุกผู้บริหารโรงงานก่อนตัดสินใจลง Machine Vision คือ "คืนทุนกี่เดือน?" คำตอบสั้นๆ คือ 8-18 เดือน ขึ้นกับ defect rate ปัจจุบันและ throughput
สูตร ROI สำหรับ Machine Vision
ROI (เดือน) = ต้นทุนระบบ ÷ ผลประหยัดต่อเดือน โดยผลประหยัดมาจาก 4 ส่วน
- ค่าแรง QC ที่ลดได้ — ถ้าลด QC 2 คน ที่เงินเดือนเฉลี่ย 18,000 บาท = ประหยัด 36,000 บาท/เดือน
- ค่าของเสียที่ลดได้ — Defect rate 2% ลงเหลือ 0.5% บน production 10 ล้านบาท/เดือน = ประหยัด 150,000 บาท/เดือน
- ค่า claim/return จากลูกค้าที่ลดลง — ลูกค้าปฏิเสธ lot น้อยลง ค่าขนส่งคืน + reproduce ประหยัด 50,000-200,000 บาท/เดือน
- Throughput ที่เพิ่ม — Vision เร็วกว่าคน ขายของได้มากขึ้น โดยไม่ต้องเพิ่มเครื่อง
ตัวอย่างจริง 3 โรงงาน
Case 1: โรงงานชิ้นส่วนยานยนต์ (ขอนแก่น)
- ลงทุน: 1.8 ล้านบาท (vision station 2 จุด + integration)
- ผลประหยัด: 220,000 บาท/เดือน (defect ↓ 41% + QC redeploy 2 คน)
- ROI: 8.2 เดือน

